Advertisement

Yazar: Uzunçorap

Çocuklarda fiziksel aktivite

Son 100-150 yılda yaşam büyük ölçüde değişikliğe uğradı. Endüstri devrimiyle el emeği azaldı, fabrikalar ve araçlar arttı; teknolojik gelişmelerle gündelik yaşam hareketsizleşti. İnsanlar daha az yürümeye, daha az el emeğini kullanmaya, diğer bir ifade ile daha az aktif olmaya başladı. 19. Yüzyılda birçok iş fiziksel aktivite gerektirirken 20. Yüzyılda fiziksel aktivite bir boş zaman uğraşı halini aldı. Hareketsizliğin ise oldukça ağır bedelleri var. Yılda 3,2 milyon insanın ölümünden sorumlu olan fiziksel inaktivite ya da bir başka deyişle hareketsizlik, DSÖ (Dünya Sağlık Örgütü) raporlarında ölüme neden olan risk faktörleri arasında 4. sırada yer alıyor. 150 yıl önce günde 30 bin...

Devamı…

Bir zamanlar şarkıydın çocuğum!

‘Bir Şarkısın Sen’in artık eleştirilecek yanı yok. Ne dense tekrardan öteye gitmeyecek çünkü. Ayrıca her söylenenin ağza geri tıkılması mümkün. Çocukları ruhen hazır olmadıkları bir sürecin içine sokuyorsunuz deseniz, aynı şeyi okul müsamerelerinde görmüyor musunuz karşılığı gelecek. Ana-babalar çocuk adına karar veriyor deseniz, müzik kursundan resim kursuna sürüklerken kime soruyorlar cevabı alacaksınız. Çocuklar yarışma stresine, performans baskısına maruz kalıyor deseniz, ta ilkokuldan üniversiteye kadar o sınav senin bu sınav benim koşuşturmaya ne buyrulur diye susturulacaksınız… Ki, bunlarda doğruluk payı var. Bu bakımdan ‘Bir Şarkısın Sen’, ‘aysberg’in, üstelik de alabildiğine ışıltılı, pırıltılı ve şıkırtılı olarak görünen kısmı denilebilir. Hem ‘yarışma’...

Devamı…

Böcek sokmaları

Böcek sokmaları her mevsimde görülebilmekle beraber canlıların kolay çoğaldıkları yaz döneminde daha sık görülür. Her yaş gurubunda görülebilir ancak ince ciltleri ve bağışıklık sistemlerinin henüz tanımaması nedeniyle çocuklarda daha çok görülür. Sinek, sivrisinek, arı, pire, karınca vb. böcek neden olabilir. Böcekler doğrudan etkileri veya taşıdıkları hastalıklar nedeniylede zarar verebilirler. Böcek sokması sonucu ciltte görülen döküntüler çoğunlukla vücudumuzun giysilerle örtülmemiş bölgelerinde görülür. Bu özellik vücudumuzdaki diğer nedenlere bağlı deri döküntülerden ayrılmasında önemli bir ayrıntıdır. Çoğunlukla ilk böcek sokmasında ciltte ciddi bir reaksiyon görülmeyebilir ancak tekrarlayan sokmalarda cilt bulguları gittikçe belirginleşir. Çoğunlukla böcek sokmasından sonra 24 saat içinde o bölgede kaşıntılı...

Devamı…

Tiryaki baba bebeğe zarar

İngiltere’deki Bradford Üniversitesi’nden Dr. Julian Laubenthal ve ekibinin yaptığı araştırmaya göre sigara içen babalar bebeğin DNA’sına zarar verebilir. Araştırmacılar baba adayının da anne gebe kalmadan en az üç ay önce sigarayı bırakması gerektiğini vurguluyor. 39 Yunan ve İngiliz ailenin katıldığı araştırmada, eşleri gebeyken, erkeklerin kan ve sperm örnekleri alındı. Araştırmada sigara içen babaların bebeklerinin DNA’sında değişiklikler gözlendi, sigara dumanının sperm hücrelerindeki DNA’yı bozmasının yanı sıra sigaranın yol açtığı zararların sperm yoluyla bebeğe geçebildiği sonucuna...

Devamı…

Birlikte susmak…

Bu kürtaj meselesini bayağı dert edindim. Dert edinmeyen kadınları da çok ayıpladım. Ses çıkarmayan ya da “Aman bana bir şey olmasın” mantığıyla benim paylaştıklarımı “beğenip”, kendi sosyal medya hesaplarında asla ve asla konuyla ilgili yorum yapmayanları riyakâr buldum. Hatta daha da ileri gidip, kadın dertlerinden anlamayıp bıyıklarının altından kadınlar hakkında ahkâm kesen adamlardan daha da suçlu buldum o kadınları. Kendi konularına nasıl sahip çıkmazlar, hiç anlamadım. Neden ses çıkarmıyorlar? Neden korkuyorlar ya da neye güveniyorlar? Yarın öbür gün başlarına böyle bir hikâye gelse, o ses çıkaran kadınlar sayesinde belki de kürtaj olabilecekler. Umarım olabilecekler ama bu başkasının emeğinden kâr...

Devamı…

Pal Sokağı Çocukları

Budapeşte’nin yoksul Józsefváros semti… Macun Derneği üyeleri, Pal Sokağı Çocukları bir ordunun neferleri… Bir ‘arsa’ ne kadar değerli olabilir ki? Ya da bu değer uğruna neler yapılabilir ki? Söylesenize, peki ya sizin hiç arsanız, mahalleniz, sokağınız ya da bir vatanınız oldu mu? Vatan algısı sıfıra yakın bir insan olarak bu algımın gün yüzüne çıktığı tek yer ‘bizim mahalle’. Çünkü benim de tıpkı Pal Sokağı Çocukları gibi bir zamanlar üzerinde oyunlar oynadığımız arsa için siperlerde yerimi almışlığım, boyumdan büyük çocuklara efelenmişliğim var. Öyle ya, orası bizim sahiden vatanımız. 7/24 onunlaydık. Çift kale maç yaptığımız, ilk defa birine âşık olduğumuz, evden...

Devamı…

Doğuştan kalp hastalığının belirtileri nelerdir? Prof. Dr. Funda Öztunç yanıtladı

Doğumsal kalp anomalileri, bebeklerde değişik belirtilere yol açar. Bunların en dikkat çekenleri arasında, bebeklerde hızlı nefes alma, emerken fazla terleme, gelişme geriliği, dudaklarda ve el-ayak parmak uçlarında morarma, daha büyük çocuklarda ise çabuk yorulma, morarma, göğüs ağrısı ve çarpıntı gibi belirtilerdir. Doğumsal kalp hastalıklarından bazılarında sadece temiz kan kirli kana karıştığından morarma yakınması olmaz en önemli bulgular hızlı nefes alma, gelişme geriliği, üfürüm duyulmasıdır. Ancak kirli kanın temiz kana karışmasına neden olan diğer grup hastalıklarda ise morarma, bayılma en önemli bulgulardandır. Bu hastalıklara zamanında hatta anne karnında iken tanı konulması çok önemli ve bazılarında hayat kurtarıcıdır. Türkiye’de çocuk kardiyolojisi...

Devamı…

Amy Winehouse'un babası olmak…

Amy Winehouse öldükten hemen sonra tanıdık babası Mitch Winehouse’u. Pek çoğumuz, bir “bela çocuk” olarak tanımıştık Amy’yi ve kaçınılmaz olarak onun yaşadığı her şeyde ailesinden izler arıyorduk. Baba bu şüphelerin bir kısmını üzerinde taşıdı ve taşımaya da devam edecek. Ama hiçbir şey onun Amy’nin babası olduğu gerçeğini de değiştirmeyecek… Guardian’dan Alexis Petridis’in yaptığı röportajdan özetleyerek aktarıyor ve Amy’nin babası olmak nasıl bir şeymiş Mitch Winehouse’dan öğreniyoruz… Amy’nin babası bir taksi şoförüydü. Kızı ünlü olduktan sonra da işini yapmaya çalıştı bir süre. Ancak bu pek de mümkün değildi. Kızının hayatı, onunkinin önüne geçmişti. O dönem bir müddet boyunca bir terapistin...

Devamı…

'Bezdiri'ye karşı omuz omuza

Sonuçta iş hayatı bu, ne bekliyordun?”, “Sen de her şeye itiraz etme”, “Koca işyerinde niye tek sana yapılıyor”… Yakınmaya başlayınca böyle cümleler duymuş çoğu. Sonra “Neden ben?” başlamış. Neden işyerinde kasıtlı ve sistematik biçimde birini başarısız, savunmasız, aciz pozisyona düşürmek için bir yıpratma operasyonu hayata geçirilir? Mobbing ya da işyerinde psikolojik taciz için Türk Dil Kurumu’nun önerisi ‘bezdiri’. Günlük dile oturacak mı göreceğiz. İnsan denen canlıya, kapitalizm denen sisteme dair çok şey anlatan bir süreç aslında mobbing. Dikey işleyişini tarif etmek daha kolay; yöneticinin bir çalışanını işten atmak yerine, istifa etmesini sağlamak için şirket maliyesinden ego cimnastiğine uzanan türlü...

Devamı…

Bir penisilin öyküsü

Geçtiğimiz asrın başlarında bir İngiliz soylusu ülkesinin kuzeyindeki bir şatoyu ziyaret eder. Ona eşlik eden oğlu yakındaki bir gölün kenarında oynarken düşer; bu sırada orada hayvanları otlatmakta olan bir çoban onu boğulmaktan kurtarır. Soylu baba çobana minnet borcunu ödemek için ona ne istediğini sorar. Çobanın hayali okumaktır ve bu dileği gerçekleşir. Yıllar sonra İngiltere’nin ünlü başbakanı Churchill ağır bir akciğer enfeksiyonuna yakalanır; o zamanlarda ölümcül bir hastalıktır. Ancak aynı zamanda Flemming tarafından dünyanın ilk antibiyotiği penisilin yeni keşfedilmiştir. Churchill bu ilacı kullanır ve iyileşir. Flemming, ikinci kez Churchill’in hayatını kurtarmıştır. Tahmin edebildiğiniz gibi Flemming çoban, Churchill de soylu adamın...

Devamı…